Vorige week nam ik een podcast op voor het tweede seizoen van ‘En nu eerlijk!‘. Een eerlijk gesprek met Frank Schaper. Het gesprek kan je vanaf 3 september in je podcast app of op YouTube beluisteren. Dat duurt nog even. Om je alvast op te warmen deel ik hierbij het voorwoord dat Frank schreef voor mijn tweede boek. Dat had ik nog nooit gedeeld, dus daar is nu het juiste moment voor. Er zitten alvast wat quotes in waar je over na kunt denken deze zomer.

Er is nooit een gebrek aan goede redenen om iets niet of nog niet te doen. Geen tijd. Geen geld. Geen zin. Geen goed moment. Geen hulp. Te druk. Te gevaarlijk. Te laat. Te vroeg. Te groot. Te moeilijk. Hoe dan? Ik kan het niet. Ik durf het niet. Zo iemand ben ik niet. Ik moet daar eerst een opleiding voor doen. Ik moet er nog eens goed over nadenken. Ik moet het nog bespreken. Ik moet de andere opties beter onderzoeken. Ik moet daar nog een knoop over doorhakken. Het is niet haalbaar. Het is niet realistisch. Het is te hoog gegrepen. Het mag niet. Het kan niet. Wie ben ik eigenlijk? Wat haal ik in mijn hoofd? Wat als het niet lukt? Wat als het wél lukt?

Een paar jaar geleden hoorde ik dj Edwin Evers op Radio 538 in een interview met een wetenschapper. De wetenschapper had uitgebreid onderzoek gedaan naar ‘spijt’. ‘Wat is je opgevallen?’ vroeg Evers. De rest van het interview ben ik vergeten, maar het antwoord op die ene vraag heb ik onthouden: ‘Jonge mensen hebben spijt om wat ze verkeerd hebben gedaan. Oude mensen hebben spijt om wat ze niet hebben gedaan.’ Wij maken in ons leven kennelijk heel veel plannen en we dromen wat af en daar blijft het vaak bij. Maar wat als je het écht graag wil? Wat als je het wél kan? Waarom doen we zo moeilijk?

Hoe maak je het onderscheid tussen die ene wens, ‘Ik zou ooit nog wel eens…’, waarvan je het als je oud bent niet erg vindt als die nooit is uitgekomen, en dat andere verlangen, ‘Ik wil echt graag…’, waarvan je later spijt zou hebben als je het niet eens hebt geprobeerd? Of maak jij jezelf wijs dat je niet aan spijt doet? Hoe zie je het verschil tussen een echt, wellicht oplosbaar obstakel tussen jou en je ideaal en een bedenksel dat er onbewust voor moet zorgen dat je alles bij het oude laat? En hoe ga je tot actie over om een verandering te laten plaatsvinden, of hoe laat je het los om je energie aan andere zaken te kunnen wijden?

Ik heb Frank Oeben leren kennen als iemand die over dergelijke dilemma’s niet alleen goed nadenkt en zijn conclusies in de praktijk toetst, maar ook zijn idealen daadwerkelijk nastreeft en anderen adviseert bij het onderzoeken van hun dilemma’s. Daarbij schuwt hij gelukkig de moeilijke keuzes, net zoals ieder ander weldenkend mens. Maar hij durft ook risicovolle besluiten te nemen. Hij leeft met de consequenties, leert van zijn successen en zijn fouten en schrijft er openhartig en toegankelijk over. Doe er als lezer je voordeel mee.

Ik zou zijn boek graag een paar decennia eerder hebben gelezen. Het zou mij geholpen hebben bij een aantal ingewikkelde dilemma’s: zal ik wel of niet doorgaan met mijn uitvinding (hoe groot is de kans dat dat je lukt), zal ik wel of niet ontslag nemen (hoe ga je dan je geld verdienen), zal ik wel of niet een boek schrijven (je bent geen schrijver), zal ik wel of niet dat huis kopen (je hebt je huidige huis nog niet verkocht). Uiteindelijk heb ik al die dingen wel gedaan. Ik constateer vandaag, twee weken nadat ik 60 ben geworden, dat ik er spijt van zou hebben gehad als ik ze niet had gedaan. Waarmee ik niet wil zeggen dat er geen dromen meer op mijn bucket list staan. Ik wil bijvoorbeeld al sinds mijn achtste ‘ooit nog eens’ naar Peru (Kuifje en de zonnetempel) en ik wil ‘ooit nog eens’ parachutespringen (vindt mijn vrouw te gevaarlijk) en bungeejumpen (idem). Zou ik er spijt van hebben als dat er nooit van komt, later als ik nog ouder ben? Een Chinees schijnt ooit gezegd te hebben: ‘Het beste moment om een boom te planten is twintig jaar geleden; het op-een-na-beste moment is vandaag’. Even lezen wat Frank Oeben daarover schrijft.

Frank Schaper

Ingenieur, manager, uitvinder, tekenaar, auteur, personal coach, echtgenoot, vader, opa

En nu echt! – het boek

Waarom doen we de dingen die we doen? En waarom vooral ook niet? Ik ging op zoek naar de antwoorden op deze vragen. Ik leg je uit hoe je brein werkt en hoe je ondanks dit rare mensenbrein toch de juiste stappen kunt zetten.

€20,00

Winkel nu

In mijn trainingen vraag ik deelnemers soms hun definitie van succes op te schrijven en iemand te kiezen die zij succesvol vinden. Het hebben van een rolmodel kan je helpen om keuzes te maken en je zelfvertrouwen een boost te geven.
Het komt wel eens voor dat ze mij dan kiezen. Mijn ego maakt een dansje. Natuurlijk goed voor mijn zelfvertrouwen. Maar daar is de training niet voor. Meestal leg ik dan uit dat ik echt niet zo briljant ben. Ik doe niks wat zij niet ook kunnen. Ik ben nergens uniek in.

Dan ben ik mijn zelfvertrouwen weg aan het geven, maar het gaat mij op dat moment om het doel van de training en om de deelnemers. Ik maak dan de keuze om mijn eigen zelfvertrouwen een deukje op te laten lopen ten gunste van het doel. Ik betaal een prijs voor het resultaat. Een prijs die ik kan dragen omdat ik weet hoe ik ‘m doseer.
Ik vertel dan dat het enige verschil is dat ik beter in staat ben heldere keuzes te maken vanuit mijn doelen. Dat ik alleen net iets beter weet dat stappen zetten blijer maakt en niet gevaarlijk is. Waarbij ook ik een mens ben en dus net zulke idiote gedachten heb als ieder ander. Ik kan ze alleen eerder herkennen, onderdrukken of negeren.
Zo ook met het schrijven van een boek. Iets dat veel meer impact heeft gehad dan ik ooit had durven dromen. Ik heb het geschreven om mijn chaotische gedachten op een rijtje te krijgen. Ik heb er zelf enorm veel van geleerd. Vooral daarom ook mijn tweede boek. Het helpt mij in mijn zoektocht naar antwoorden.

Voor het uitbrengen van mijn eerste boek heb ik een enorme hoop beperkende gedachten moeten overwinnen. Want wie was ik om een boek te schrijven? Ik ben toch geen auteur? Totdat ik telkens in trainingen en gesprekken naar mijn hoofd kreeg dat ik dat niet kon maken. Tegen iedereen zeggen dat je ‘het gewoon moet doen’ en dat je je niet tegen moet laten houden door je eigen waanideeën, dat die alleen maar in je hoofd zitten. En toen zelfs mijn laatste beperking wegviel had ik geen excuses meer. Een boek uitbrengen kan iedereen. Vier keer klikken, next, next, OK, OK, publish en klaar. Zo simpel is het. En dan ben je dus wel ‘auteur’. Want bol.com zegt het. En dan is het zo. En dan word je ineens gevraagd als spreker. Serieus genomen. Op een voetstuk geplaatst zelfs. Totaal onterecht, behalve als het gaat om de toewijding, de durf en de inspanning. Dat is terecht. Maar dat zijn gewoon handige keuzes. En die kan jij ook maken.

Dat is het. En als je mij daarom als held neerzet om je daar aan op te trekken, doe dat dan. Zonder mij op een voetstuk te zetten. Blijf jezelf met respect bekijken en kies ervoor dezelfde keuzes te maken, daar waar jou die verder kunnen brengen.

Groeten,

Frank

Meer over zelfvertrouwen:
Over je zelfvertrouwen
Over het opbouwen van je zelfvertrouwen
Over het verdedigen van je zelfvertrouwen
Over het inzetten van je zelfvertrouwen

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.

Je angsten zijn onzin, je overtuigingen zijn onzin, hoe je denkt dat anderen je zien is onzin, de kaders (de box) zijn onzin, zelfs de werkelijkheid is onzin. Accepteer de dingen hoe ze zijn als ze zijn gebeurd. Maar accepteer nooit dat ze zo moeten blijven. Accepteer jezelf hoe je bent, maar accepteer niet dat je morgen ook nog zo moet zijn. Al helemaal niet ‘omdat je altijd zo bent geweest’. Je hebt het altijd zo gedaan, maar dat zegt niets over hoe je het morgen gaat doen. Nu is het zoals het is, maar het hoeft niet zo te blijven. Alles is onzin, dus je kan alles zelf inkleuren. Werktijden, hiërarchie, dresscodes, relaties, conventies, normen, waarden, allemaal onzin. Jij mag bepalen hoe het is.

Het gaat niet makkelijk zijn. Want ondanks dat het allemaal onzin is, je gaat jezelf tegenkomen. En jezelf tegenwerken. Je remmingen, angsten en overtuigingen bestaan niet, maar ze zijn er toch. Door de regie te nemen, stappen te zetten, zelf te bepalen hoe je naar dingen kijkt, creatief te zijn, jezelf te herprogrammeren en slim gebruik te maken van je eigen kunnen kan je het. Echt.

Tussen je plan en je doel liggen allemaal verschillende emoties. In het begin is het leuk. Je zit vol goede moed en bent overtuigd van je goede idee. Je stroopt je mouwen op en gaat met frisse tegenzin aan de slag. Je hebt energie en focus. Dit gaat mooi worden!Van alle kanten word je verleid om van je pad af te wijken. Eigenlijk is het helemaal niet zo leuk. Waarom was je hier ook alweer aan begonnen? Je gaat het helemaal niet redden. Wat dacht je wel? Zo ben je helemaal niet.Je bent in de poel van wanhoop beland. Ieder veranderingsproces kent dit dieptepunt. De vallei des doods. Het dal vol goeie ideeën. Een plek vol niet uitgevoerde plannen. Karkassen van ‘ik zou zo graag’ en ‘eigenlijk wil ik’.

Figuur 30: Curve van willen naar lukken

Weet dat je de poel van wanhoop tegen gaat komen. Al je systemen zullen tegen je gaan werken. Je onderbewuste wil je op je plek houden. Je reptielenbrein wil stoppen met nieuwe dingen. Lekker alles hetzelfde houden als gisteren.
Met alle kennis van deel II kan je je wapenen en kan je doorzetten, dwars door remmende factor 9 heen.

Alleen de volhouders komen erachter dat hun plan nog niet zo slecht was en zien ontkiemende resultaten. Beeld je in hoe het resultaat zal zijn. Zou het dan toch kunnen? Vier je successen. Sta stil bij wat je bereikt. Realiseer je hoe vaak je het juiste gedrag al hebt vertoond. Geniet van je overwinningen. Maak een ‘done’-lijst in plaats van een ‘to do’-lijst. Voel de dopamine. Claim je zelfvertrouwen. Leun niet achterover maar zet door. Als je nu terugvalt zit je binnen de kortste keren weer waar je begon. Hou je einddoel voor ogen en weet dat je moet doorzetten zodat de verandering ook duurzaam is. Daag jezelf uit. Maak er een spel van. Experimenteer met jezelf. Betaal de prijs.

Je gaat echt wel af en toe uit de bocht schieten. Dat is niet erg. Daar ben je mens voor, en geen robot. Leer ervan, bedenk waarom je dit gedrag vertoonde en stap er overheen. Volgende keer doe je het anders. Ga niet met allemaal excuses recht praten waarom je uit de bocht vloog. Zeg niet dat je er niks aan kon doen, dat je werd overgehaald door anderen, of dat de omstandigheden je ertoe verplichtten. Het was je eigen keuze. Dat is het altijd. Het ging mis. Je maakte een fout. Je bent een mens. So what?
Kijk nog eens naar de situatie, wat was de trigger voor je gedrag? Bepaal wat je deed, en waarom, en besluit dat je het volgende keer op de gewenste manier gaat doen.

Consistentie is de sleutel van succes. Herhaling. Inslijten. Programmeren. Conditioneren. Het zijn geen trucjes, het is een levenslang streven. Het moet je gewoonte worden. Met vallen en opstaan. Accepteer dat en houd daar rekening mee. Het zal moeilijker zijn dan je denkt en het zal meer tijd in beslag nemen dan je denkt. Als je dat vooraf incalculeert zal het minder als falen voelen. Je bent teleurgesteld als het resultaat minder is dan de verwachting die je ervan had. Door de tegenslag te verwachten zal dit leiden tot minder teleurstelling en zal je er beter mee om kunnen gaan.

Langetermijnfijn betekent kortetermijnpijn. De Wet van de Omkering. Keuze voor het een, betekent niet kiezen voor het ander. De gevolgen zijn voor jou, de bijkomende ongemakken ook. En nu je dit allemaal gelezen hebt, zal je alle voorgaande blogs misschien nog eens helemaal lezen om het echt goed te gaan begrijpen. Het belangrijkste is dat je wat gaat doen. Dat je het gaat ervaren. Dat je gaat leren en gaat begrijpen. Dat je het gaat voelen. Dat je het gaat geloven. Pas dan ga je het ook echt vanuit jezelf doen. En met steeds minder tegenzin. Misschien ga je het wel leuk vinden zelfs.

Echt geluk zit ‘m in de balans tussen toekomst en heden, tussen doelen bereiken en je zegeningen tellen, tussen inspanning en ontspanning, tussen fijn en pijn. Tussen alle regels in de voorgaande 50 blogs, die samen de basis voor het boek ‘En nu echt!’ vormen.
De Zweden noemen het ‘lagom’: de juiste maat. Precies genoeg en van alles een beetje. De hoeveelheid die nodig is om te zorgen dat het in orde is. Dat is hoeveel jij ook nodig hebt van alles.
Jij bepaalt wat je gaat doen. En of je wat gaat doen. Of je überhaupt een probleem hebt. Want als je geen probleem hebt, ga dan vooral niets oplossen. En als je wel een probleem hebt, heb je twee keuzes. Zoals ik altijd zeg: doe er wat aan of hou je bek. Want zo simpel is het. Wat je doet maakt niet uit. Hoe succesvol je erin bent ook niet. Als je maar leuke dingen doet. Of je doet niks, maar ga dan niet als een slachtoffer van jezelf zeuren dat het je niet gelukt is. Jij kan er wat van maken. En nu echt!

Groeten,

Frank

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.

Stel: je wil het helemaal anders gaan doen. Je bent er klaar mee. Het roer moet om. Het roer gaat om! Dat betekent dat je wat moet gaan doen. Je hebt een richting, een plan en je bent uitgeslapen. Aan de slag! Maar dat is zo makkelijk nog niet.

Je angsten, je remmende factoren, de randen van je comfort zone, ze gaan je allemaal tegenhouden. Het water waar de ijsberg van McClelland in dobbert is troebel. Dat wat zich onder water afspeelt is moeilijk te zien. Hoe dieper je onder water gaat, hoe spannender het wordt. De afgelopen weken heb ik het gehad over jezelf kennen, over zelfvertrouwen, assertiviteit en kwetsbaarheid. Over eerlijk en authentiek zijn. Dat is allemaal hartstikke eng. En dus blokkeert het. Je moet dingen doen die niet leuk zijn. Om dan uiteindelijk al die leuke dingen te kunnen gaan doen die ik je in mijn eerste boek beloofd had. Met die fijne ondertitel: ‘Lekker egoïstisch leuke dingen doen’. Nou, laat dat ‘lekker’ maar weg.

Zelfvertrouwen helpt je. Moed verzamelen helpt je. Een duidelijk doel helpt je. Noodzaak helpt je. En vervolgens een hoop balans. Want hoogmoed helpt, grootheidswaan niet. Je wil voor jezelf opkomen, maar hebt anderen erbij nodig. Egoïstisch, maar niet ten koste van anderen. Je wil eerlijk zijn, maar niet schofferen. Feedback geven, zonder de ander zich minderwaardig, dom of onkundig te laten voelen. Zelfverzekerd zijn, maar niet arrogant. Complimenten geven zonder de ander op een voetstuk te plaatsen. Creatief zijn, maar het ook praktisch kunnen maken. Vernieuwend zijn zonder de anderen te verliezen. Rust pakken zonder lui over te komen. Mensen om je heen verzamelen die je kunnen helpen zonder een roedel ja-knikkers achter je aan te hebben lopen.

Je moet je eigen ongemak organiseren. Er is altijd een reden om het niet te doen. Er is zelfs heel veel reden om het niet te doen.

De angst om anders te zijn, maar ook de angst om gewoon te zijn komt voort uit de angst om er niet bij te horen. Iedereen wil bij de groep horen en tegelijkertijd wil iedereen ook uniek zijn. Ook jij. Totdat iedereen hetzelfde uniek is, dan moet het weer anders. Met zijn allen. Enzovoorts.
We zijn constant bezig met wat de ander er van vindt. Ga niet veranderen omdat iedereen het doet of je denkt dat het moet. Dat je alleen dan ‘cool’ gevonden wordt. Doe normaal. ‘Normaal doen’ betekent niet ‘volg de norm’. Want de norm is vaak het gemiddelde. En jij wil helemaal niet gemiddeld zijn. Normaal doen betekent dat je trouw blijft aan jezelf. Dat je
je niet gek laat maken door wat je denkt wat andere mensen denken.
Stop met het vergelijken van jezelf met anderen en je hebt een hoop meer rust en tijd.
Als je je eigen normen volgt zullen er mensen zijn die je raar vinden. Maar je weet wat Steve Jobs daar over zei.

We (mensen) houden ervan bevestiging te zoeken dat je er niet bij hoort. Stop daarmee. Stop met het afspeuren van de gezichten van anderen naar bewijs dat je niet goed genoeg bent. Het is misschien het meest softe in deze serie blogs, maar jij bent OK. Je mag er zijn. Of zeg het tegen jezelf in de woorden van Billy Joel:

Don’t go changing to try and please me
You never let me down before
Don’t imagine you’re too familiar
And I don’t see you anymore

I said I love you and that’s forever
And this I promise from the heart
I could not love you any better
I love you just the way you are
(Billy Joel – Just the way you are)

Echt succesvol word je als je offers durft te brengen. Als je risico’s durft te nemen. Risico’s die anderen niet durven te nemen. Investeringen durft te doen. Je baan durft op te zeggen. Het goed vindt uitgelachen te worden. Als je de afgrond trotseert en over het randje durft te lopen. Alle mietjes achter je latend. Geen angst hebt om te falen. De prijs betaalt.
Maar zelfs succes is eng. Want ook dat is een verandering. Het verandert je identiteit. Daar houdt je ego niet van. Hoe meer iets je identiteit bedreigt, hoe meer je zult proberen het te vermijden. Daarom is meedoen aan een talentenjacht eng. Wat als je wint? Naast de angst om te falen natuurlijk. Wat als mijn nieuwe boek opgepikt wordt en ik ineens bij DWDD zit? Hoe moet ik me dan gedragen? Hoe moet ik uitleggen dat ik eigenlijk helemaal geen schrijver ben? “Wel!”, zou Mathijs roepen met het boek hoog in de lucht. “Kijk maar, auteur: Frank Oeben. Het is zelfs al je tweede boek!” En hij zou gelijk hebben. Maar hoe zou ik hem dat geven? Binnen no time raak ik verstrikt in mijn eigen gebrabbel en excuses.
Je ziet het voor je. Ik in ieder geval wel. Terwijl ik ramvol zelfvertrouwen voorafgaand aan mijn aankondiging de rol van schrijver moet aannemen. Van expert. En me keihard door dat gesprek moet bluffen. Bluffen zonder te liegen. En eigenlijk helemaal geen bluffen ook. Maar mijn identiteit wordt aangetast. En of dat nou positief of negatief is, het voelt niet fijn. Wil ik die persoon wel zijn? Wat heeft dat voor gevolgen? Wat gaat me dat brengen? Wat als alles lukt? Wil ik dat wel?

Als je wil worden wie je zou willen zijn, of zelfs wie je diep van binnen altijd al was, moet je een andere identiteit aannemen dan die je altijd al had. Dat is flink ver buiten je comfort zone!
Ook hier zit weer een risico aan. Die figuur die je hebt bedacht als ‘de beste versie van jezelf’ kan wel eens verkeerd bedacht zijn. Of kan je te lang op een bepaald spoor houden. Blijf open staan voor nieuwe invalshoeken, nieuwe denkbeelden en nieuwe versies van jezelf. Wees kwetsbaar. Blijf je bewust realiseren dat alles wat je bedenkt een andere vorm van onzin is. Misschien (en hopelijk) een steeds betere versie van onzin, maar het blijft onzin. Ook omdat je ondertussen weer groeit, nieuwe meningen vormt, nieuwe ervaringen opdoet en nieuwe doelen stelt. De beste versie van jezelf is morgen dus weer anders dan vandaag.

Het is een kwestie van volhouden. Volgende week het slot van deze reeks van twee jaar en ook de laatste paragraaf van mijn tweede boek ‘En nu echt!’. Deze uitsmijter gaat over volhouden.

Groeten,

Frank

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.

De kaders die je jezelf stelt bepalen de stappen die je zet. Om verder te komen zal je de grenzen van je comfort zone, je remmende factoren moeten overwinnen. De weg ligt bezaaid met drempels, er zijn verleidelijke zijwegen en de weg is slecht verlicht. Maar jij wil je eigen weg volgen. Naast assertiviteit en zelfvertrouwen is er een derde gedragskenmerk dat je in zal moeten zetten: kwetsbaarheid.

Je kwetsbaar opstellen betekent je fouten toegeven, zeggen dat je iets niet kan, dat je het even niet weet. Je zet je ego even aan de kant. Je laat anderen voor. Je laat mensen uitpraten. Je respecteert de ander. Je staat er voor open dat je zelf wel eens niet gelijk zou kunnen hebben. Ook iemand om hulp vragen is een vorm van kwetsbaarheid. Je geeft aan dat je het niet alleen kan en vraagt iemand om zijn of haar expertise. Daarmee geef je die ander meteen een dosis zelfvertrouwen. Zonder de ander op een voetstuk te plaatsen, uiteraard.
Kwetsbaarheid is het tegenovergestelde van agressie. In plaats van je mening door te drukken laat je juist de andere mening toe.
Want is jouw blik op de werkelijkheid wel de waarheid? Het perspectief van de ander kan zomaar het betere zijn. Op welke feiten heb jij jouw aanname gebaseerd? Is de associatie die jij legt tussen wat je ziet (of denkt te zien) en jouw opvattingen en kennis wel terecht? Of trek je een volledig onterechte conclusie? En is je gedrag dan terecht? Of heb je inside jouw box automatisch gereageerd en ben je in plaats van de juiste, de verkeerde kant op gegaan?
Outside the box denken is ook een vorm van kwetsbaarheid. Je stelt je eigen denkpatronen op de proef en staat open voor andere manieren van denken. Je wijkt af van de gebaande paden door creativiteit toe te laten en toe te staan dat het bestaande niet altijd het beste is. Dat betekent ook dat de manier waarop jij het altijd hebt gedaan niet per definitie de beste is. Dat betekent ook dat jij niet de beste bent. In ieder geval niet per definitie.

Eerlijkheid, redelijkheid en moraliteit kennen ook een negatieve kant. Mensen met een sterke mening of een sterk moreel kompas kunnen nogal overtuigd zijn van hun eigen gelijk. Het gevoel oneerlijk behandeld te worden, benadeeld te worden of gedrag te zien dat ‘gewoon niet kan’ kan allerlei reacties oproepen en bepaald gedrag triggeren. Lang niet altijd is dit gewenst gedrag. Vaak leidt het tot een vorm van agressie. Van stemverheffing naar overheersen naar uiteindelijk fysiek geweld.

Kwetsbaarheid is een vorm van eerlijkheid. Eerlijkheid naar jezelf. En eerlijkheid naar de ander. Een vorm van authenticiteit.
Nu is het helemaal niet zo dat je in je comfort zone helemaal jezelf bent. Integendeel vaak. Want het is helemaal niet comfortabel om altijd maar te zeggen wat je denkt.
Bovendien is authenticiteit geen eigenschap maar een activiteit. Je kiest er in ieder moment voor om authentiek te zijn. Eerlijk, oprecht en betrouwbaar. Er bestaan geen authentieke mensen, wel mensen die vaak authentiek zijn door authentiek gedrag te vertonen. Net als er mensen zijn die van nature meer of minder authentiek zijn. Maar niemand is het altijd.
Sowieso wint eerlijkheid het altijd van oneerlijkheid (remmende factor 27). Denk nog even aan het Johari window. Eerlijk, authentiek en kwetsbaar zijn betekent je façade laten zakken en je arena zo groot mogelijk maken. Het betekent openstaan voor commentaar en feedback om je blinde vlek zo klein mogelijk te maken.
Eerlijkheid duurt niet alleen het langst, het is ook het makkelijkst. Als je liegt of zelfs de waarheid maar een klein beetje verdraait moet je altijd op je hoede zijn wie er meeluistert. Wie heb je wat verteld? Wie praat met wie? Wat als er doorgevraagd wordt? Voor je het weet praat je jezelf vast.

Je hoort mensen weleens zeggen: “De eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat…”. Deze zou nog wel bij de verboden woorden kunnen. Want de eerlijkheid heeft niemand iets te gebieden. Dat kan ook helemaal niet. Dat is je onderbewuste dat spreekt. Of in zweverige taal: ‘je ware zelf’.

Je arena zo groot mogelijk maken betekent zoveel en zo vaak mogelijk jezelf zijn. Assertief zijn en zeggen wat je wil zeggen zonder dat helemaal in te kleden met moeilijke woorden omdat je anders over wil komen omdat je denkt dat de ander je dan beter vindt leidt af. Zie je ook hoe complex de vorige zin is? Die moest je wel even twee keer lezen? Precies dat doen we dagelijks in ons brein. Hele ingewikkelde constructies bedenken die uiteindelijk een heel eind af liggen van de eigenlijke bedoeling. De ander merkt dat en brengt je daarmee verder van je doel omdat hij jou minder snel zal helpen. Omdat hij je niet gelooft. Niet vertrouwt zelfs, misschien.

Ook hier ligt uiteraard weer een nuance. Eerlijk en assertief zijn betekent niet dat je altijd maar je ongezouten mening over alles moet geven. Pas op voor de botte bijl. Je wil niemand onnodig beschadigen of pijn doen. Dat heeft ook voor jezelf een negatief effect. Wees duidelijk en eerlijk als je kritiek geeft. Bekritiseer iemands gedrag, niet zijn persoonlijkheid.

Let op: in de volgende zinnen staat heel vaak het woord ‘niet’. Goed opletten dus.
Kwetsbaar zijn gaat over het toegeven van je fouten, maar niet over teleurgesteld zijn in je eigen kunnen. Het gaat over het ter discussie stellen van je eigen standpunten, maar niet over onzekerheid. Het gaat over dat je aangeeft dat je iets niet kan, maar niet over schaamte. Het gaat niet over angst. Het gaat over dat je bedenkt wat iets met je doet en wat je daarvan vindt. Het gaat over dat je bewust nadenkt over je reactie. Het gaat over dat je bedenkt wat je denkt. En dat je daar eerlijk over bent. Dat je eerlijk bent over wat je vindt. Wat je belangrijk vindt. Dat je eerlijk en objectief bekijkt waar je dankbaar voor bent. Dat je eerlijk bent over wat je hebt bereikt. En dat je eerlijk bent over wat je wil bereiken. En dat dat iets anders is dan de mensen om je heen. En of je bereid bent de bijbehorende prijs te betalen.

Je kent de Wet van de Omkering. Deze is ook op kwetsbaarheid van toepassing. Als je je kwetsbaar opstelt en je eerlijk bent over je tekortkomingen, zullen er mensen zijn die daarop gaan reageren op een manier die je niet leuk vindt. En of ze het nou zo bedoelden of niet, jouw rare mensenbrein maakt er wel wat van dat negatief is naar jou. Iedereen die een stap in de arena zet zal ooit uitgejoeld worden. Je laat je façade zakken als een schild. Je bent letterlijk kwetsbaar. Mensen kunnen en zullen je kwetsen.
Door het venster van social media zie je dat dagelijks gebeuren. Het maakt niet uit wat voor een fantastische heldendaad iemand verricht heeft er is altijd wel iemand die daar iets negatiefs op weet te zeggen. Sterker nog, tachtig procent van de comments zal negatief zijn. Negativiteit is leuk.

Kwetsbaarheid is de basis voor relaties. Met kwetsbaarheid kan je vertrouwen van anderen winnen en betrouwbaar overkomen.
Zonder kwetsbaarheid is er geen empathie. Hoe kan je je inleven in de gevoelens van iemand anders als jij de enige bent die gelijk kan hebben? Hoe kan iemand andere gevoelens hebben dan jij?
Stel je eens een relatie voor (een huwelijk, een liefdesrelatie of een hechte vriendschap) zonder kwetsbaarheid: die kan niet bestaan.
Het vragen en ontvangen van feedback vereist ook kwetsbaarheid. Zonder feedback te vragen krijg je geen feedback en weet je niet waar je moet verbeteren en verbeter je dus niet.

Je kan het niet alleen. Kwetsbaarheid is wederkerig. Dat is de enige manier. Ga niet om met mensen die niet eerlijk en kwetsbaar zijn. Negeer ze. Zoek mensen die wel eerlijk en open naar jou zijn. Anders weet je nooit wat je aan ze hebt. Bovendien ga je zelf vaak meedoen. Omdat je hun gedrag spiegelt. Omdat je erbij wil horen. Je gaat meelachen om domme grappen. Je maakt er zelf ook een paar. Je gaat ook stoer doen en opscheppen over je prestaties. Je kraakt ook die ene rare collega af. Je stelt je meerderwaardig op ten opzichte van die andere afdeling. Doe je het niet, val je buiten de groep. Wil je erbij blijven horen, moet je meedoen.
Stap eruit. Of beter nog: stap er vanaf het begin al niet in. Het is drijfzand en je zakt steeds dieper weg. Voor je het weet hoor je erbij en ben je ook ‘een van die lui’. Dat wil je niet.
Geef anderen complimenten, waardeer ze zonder ze op een voetstuk te plaatsen.
Die complimenten zijn gebaseerd op jouw norm van ‘goed’. Iemand kan alleen iets goed doen als er een norm voor ‘goed’ is. En ook voor slecht. Opkomen voor jouw normen en waarden is, net als ervoor uitkomen wat je wel en niet goed vindt, een teken van kwetsbaarheid.

En die kwetsbaarheid vereist lef. Lef om jezelf te zijn, jezelf te uiten en jezelf te laten zien. Daarover gaat mijn blog volgende week: over lef.

Groeten,

Frank

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.

De afgelopen weken heb ik je verteld wat zelfvertrouwen is, hoe je het opbouwt en hoe je het verdedigt. Tijd om je zelfvertrouwen in te gaan zetten. Voor jezelf en voor anderen.

Je wil af van mensen die ten koste van jou, of achter je rug om van je profiteren. Andersom is het juist goed om een voorbeeld voor anderen te zijn. Zoals jij ook helden en rolmodellen hebt, kan jij dat ook voor iemand anders zijn. Laat anderen zich aan jou optrekken door je ervaringen te delen. Daar heeft niet alleen die ander wat aan, ook zal je jezelf beter voelen. Omdat je iemand geholpen hebt en omdat je je trots voelt. Je krijgt een shot serotonine. Je doet ertoe.
Net als dat je jezelf niet kleiner moet maken dan anderen, moet je je ook niet groter maken dan anderen. Het spelen van de ‘verhevene’ is hartstikke ingewikkeld, kost je energie en je wordt uiteindelijk ongelukkiger van. Zet anderen niet in je schaduw, maar zet ze juist in het zonnetje. Wees een held voor anderen. Deel je kennis. Sta niet boven anderen maar trek anderen mee omhoog. Dat geeft jou zelfvertrouwen. Het delen van geluk maakt gelukkiger. Maak je arena zo groot mogelijk en help anderen die van hen ook uit te bouwen. Geef mensen zelfvertrouwen. Of ze het aannemen is hun eigen zaak, maar jij kunt de eerste stap zetten.

Bouwen aan zelfvertrouwen is net als alle andere tips, trucs en voorbeelden niet makkelijk en het gaat al helemaal niet snel. Ook hier geldt: begin met de eerste stap en houd de eerste stappen klein. Beeld je in hoe je de volgende keer gaat reageren. Als je op feestjes bijvoorbeeld lastig contact legt met vreemden, verwacht dan niet dat je een ‘leuk, spontaan gesprek’ gaat voeren. Bepaal vooraf dat een simpel gesprekje, desnoods over het weer, met één iemand voldoende is. Wees tevreden als je dat gedaan hebt en beloon jezelf.
Zorg goed voor jezelf en stel niet te hoge eisen. Relax. Je hebt geen haast. Ga iets voor jezelf doen. Als je goed voor jezelf zorgt, vertel je jezelf dat je behoeften net zo belangrijk zijn als die van anderen. Daarmee vergroot je je eigenwaarde en je zelfvertrouwen.
Investeer in je persoonlijke groei. Lees boeken over persoonlijke groei. Schrijf je in voor een cursus assertiviteit, zelfrespect, stressmanagement, zelfbeheersing, timemanagement of communicatieve vaardigheden.

Doe wat je leuk vindt, wat je belangrijk vindt en waar je goed in bent op de manier die bij je past. Houd je doelen in het achterhoofd en zet stappen. Jezelf zijn, je passie uitoefenen, kost zelfvertrouwen maar leuke dingen doen geeft zelfvertrouwen. Betaal de prijs voor je investering en geniet van wat het je oplevert. Als je doet wat je leuk vindt word je beter in waar je goed in bent. Laat dit principe voor je werken.

Benut je zelfvertrouwen zoveel mogelijk. Net als geld pas wat waard is als je het (goed) uitgeeft is zelfvertrouwen pas nuttig als je het inzet. Roep successen op in je herinnering, wees een voorbeeld voor anderen en geef je zelfvertrouwen een boost om vervolgens op de trap omhoog te stampen.
Die boost is hoogmoed, de overtreffende trap van zelfvertrouwen. Het duwtje in de rug. Heel nuttig om jezelf tijdelijk te stretchen buiten je comfort zone. In je stretch zone kun je met behulp van je talenten jezelf uitdagen en jezelf ontwikkelen.
Sommige mensen slaan daarin door en krijgen grootheidswaan. Als alles lukt kan je in een serotonine-rush het idee krijgen dat je alles kan. Dit kan tijdelijk nog best handig zijn, maar als het lang aanhoudt ga je tegen muren aan lopen. Gebeurt dat ook niet, of heb je het niet door, kan je doorschieten naar het vierde niveau: grootheidswaanzin. Door je gevoel van macht en status denk je alles te kunnen en je doet dan ook alles. Dictators hebben hier nogal eens last van. Ze hebben veel bereikt, worden op handen gedragen en zijn ervan overtuigd dat zij en alleen zij weten wat het beste is voor het volk. De besluiten worden steeds extremer en ze trekken steeds meer macht naar zich toe. Ze slaan door. Dit leidt er uiteindelijk toe dat het volk, of andere landen zich tegen hen keren en ze het veld moeten ruimen. Na hoogmoed komt dus inderdaad de val.

Je mate van zelfvertrouwen bepaalt de omvang van je comfort zone. Hoe minder zelfvertrouwen, hoe kleiner je comfort zone.
Heb je veel zelfvertrouwen, is het veel makkelijker jezelf te zijn in verschillende omgevingen. Als je zelfvertrouwen hebt en je kunt jezelf verdedigen dan kun je eerlijk zijn, kun je lekker in je vel zitten en tevreden zijn met jezelf. Ook als er eens iets mislukt, je verliest of je zelfs laatste wordt. Daarmee is veel zelfvertrouwen niet synoniem voor arrogantie of verwaandheid. Arrogantie betekent dat je jezelf op een voetstuk plaatst en je je beter of belangrijker voelt dan anderen. Je laat anderen zich minderwaardig voelen. Het verschil zit ‘m dus in hoe je je vergelijkt met anderen.
Jij bent jezelf en je kan alleen maar je best doen om daar zoveel mogelijk uit te halen binnen de kaders die je zelf stelt.
Remmende factor 28 is egoïsme en verwaandheid. Zoals ik daar ook al schreef, is een zekere mate van egoïsme (aan jezelf denken en voor jezelf op komen) zeker wel gewenst. Net als een dosis schijnbare arrogantie (veel zelfvertrouwen) om jezelf over drempels heen te duwen.

Dat betekent zeker niet dat je gaat liegen, bedriegen of anderen gaat schaden. Integendeel. Het vereist kwetsbaarheid en eerlijkheid. Daar gaat mijn blog volgende week dan ook over.

Groeten,

Frank

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.

Je bent zelf verantwoordelijk voor je zelfvertrouwen. Je kunt het zelf opbouwen. Dat betekent niet dat anderen en je omgeving geen invloed kunnen uitoefenen op je zelfvertrouwen. Je moet je zelfvertrouwen actief verdedigen. En daar geef ik je graag een paar tips voor.

Er gebeurt van alles dat er invloed op kan hebben. Jij kunt bepalen in hoeverre dat ook werkelijk het geval is. Jij bepaalt wat je doet met iemand die iets negatiefs over je zegt. Haal je je schouders op en denk je “Laat maar lullen”, of laat jezelf van slag brengen en accepteer je dat deze uitspraak een deuk in je zelfvertrouwen veroorzaakt? Je onderbewuste neemt alles voor waarheid aan, dus ook de uitspraak van iemand die zegt dat je iets niet kan of niet goed gedaan hebt. Daar moet je hard tegenin gaan. Maak van andermans oordeel geen waarheid. Kritiek hoort bij het leven. Sta altijd open voor kritiek van anderen, maar weet dat die kritiek een specifieke mening van iemand is. Die kan je afwijzen of accepteren. Jij bepaalt welke kritiek voor jou belangrijk is, en welke niet.
Mensen met een negatief zelfbeeld trekken nogal eens overhaaste conclusies. Dat ze blijkbaar niet zo leuk zijn, omdat ze pas op het laatste moment worden uitgenodigd voor een feestje. Bij gebrek aan bewijs voor of tegen die stelling, moet je de onzekerheid gewoon toelaten. Concludeer dat er geen specifieke verklaring is, of dat je gewoon moet wachten tot de ware betekenis naar boven komt.

Tegenover kritiek staan complimenten. “Goed gedaan!” “Ah joh, ik doe alleen mijn werk.” “Je ziet er goed uit!” “O, ik heb gewoon wat uit de kast getrokken.” Of de nog mooiere: “Het was in de aanbieding.” Iemand geeft een compliment om je beter te laten voelen. Neem het dus aan en bedank de gever. Wij, zeker Nederlanders, zeggen “geen dank” als we bedankt worden. Daarmee wuif je de dank weg. Je zou erover in discussie kunnen raken. “Nee, wel dank!” Je mag een gegeven paard niet in de bek kijken. Doe dat ook met een bedankje niet. Als je wordt bedank voor je bijdrage, zeg dan ‘alsjeblieft’. Of: “Ik vond het leuk om te doen.” Dan neem je het bedankje ook echt aan. Dat is goed voor je trots en je zelfvertrouwen.

Bekijk jezelf met respect en gelijkwaardigheid, net zoals je dat met anderen doet. Een tekort aan zelfvertrouwen zorgt ervoor dat je niet jezelf bent. Laat staan de beste versie van jezelf. Je gaat je anders voordoen. Een rol spelen. Je inhouden. Je op de vlakte houden. Dat is niet goed en bovendien erg vermoeiend.
Wees jezelf in een zo groot mogelijke arena. Zonder continu bezig te zijn met hoe anderen je zien. Het gaat erom wie je bent en wie je wil zijn. Weten wanneer je wel en niet voor jezelf wil opkomen, hoe je gezien wil worden. Rollen spelen en jezelf zijn. Experimenteren met nieuw gedrag en het koesteren van wie je bent. Authentiek zijn en jezelf stretchen buiten je comfort zone. En wie daar last van heeft of dat niet accepteert die heeft een probleem. Jij niet. Die heb je dan niet nodig, die wil je dan niet kennen. Dat zijn je vrienden niet. Jij bent er niet om de ander te dienen. En al helemaal niet om anderen over jouw rug te laten groeien. Dat is niet goed voor je zelfvertrouwen en het is ook niet assertief. Kom op voor jezelf en je eigen doelen en beweeg je in de richting die je op wil.
Mensen met wisselende hechte vrienden zijn gelukkiger dan mensen die al altijd dezelfde vriendengroep hebben. Dat kan ook bijna niet anders, want je verandert en de kans dat die hele groep precies in dezelfde richting even snel mee verandert is natuurlijk nul. Dus weg ermee en maak nieuwe vrienden.

Nu je weet wat zelfvertrouwen is, hoe je het kunt opbouwen en hoe je het kunt verdedigen, vertel ik je volgende week hoe je kunt gebruiken in zoveel mogelijk situaties.

Groeten,

Frank

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.

Vorige week las je over wat zelfvertrouwen is en hoe het werkt. Deze week vertel ik je meer over hoe je het opbouwt zodat je het kan inzetten op het moment dat je het nodig hebt.

Je kunt je brein trainen, voor de gek houden zelfs. Dat kun je ook toepassen op je zelfvertrouwen. Zelfvertrouwen komt vanuit jezelf. Het is een onbewust gevoel dat je via je bewuste kan veranderen door er bewust mee bezig te zijn. Je zelfbeeld is te veranderen door je onderbewuste een beeld voor te spiegelen dat positiever is dan je huidige zelfbeeld.

De meest voor de hand liggende manier is het behalen van successen en die ook expliciet als succes te benoemen. Sta er even bij stil als er iets goed gaat. Accepteer geen afzwakkende, negatieve gedachten die je succes onderuit halen. Zelfs geen ideeën als ‘zo bijzonder was het niet’. Je hebt het gedaan en je mag er trots op zijn. Trots geeft je serotonine en dat voelt lekker. Focus op wat je wel kan. Haal succesmomenten uit het verleden naar boven en herinner je hoe dat succes tot stand kwam. Door die momenten te herleven bouw je aan de neurale verbindingen tussen de gebeurtenis en jouw succesvolle reactie. Dat wil je ‘het gebaande pad’ laten worden, zodat je volgende keer weer zo reageert. Aan dat gebaande pad moet het label ‘succes’ komen te hangen, zodat je in een volgende situatie automatisch op die manier handelt. Dat is het einddoel.

Je kunt je brein ook voor de gek houden door je lichaamshouding aan te passen. Moet je een lastig telefoontje plegen? Ga dan eens staan. Dat geeft een gevoel van lichamelijk en psychologisch overwicht, ook al kan de ander je niet zien. Lach tegen de telefoon. Wie lacht lijkt zelfverzekerder en zelfbewuster en wordt met meer respect behandeld. Dat merkt niet alleen de ander, dat merk je zelf ook en via je onderbewuste geeft dit een boost aan je zelfvertrouwen.

Afhangende schouders, het vermijden van oogcontact en een gesloten houding zijn tekenen van onzekerheid. Wil je een zelfverzekerde uitstraling, ga dan rechtop zitten, doe je schouders naar achteren, maak oogcontact en lach met het hele gezicht. Ga voor een belangrijke vergadering of een sollicitatiegesprek een paar minuten op de wc staan met een rechte rug, je schouders naar achteren, je kin omhoog en je handen in je zij. Door het aannemen van zogenoemde ‘power poses’ stap je meer zelfverzekerd het kantoor binnen en zal je meer resoluut overkomen. Andersom werkt het ook. Als je voor die belangrijke afspraak in de wachtruimte in een hoekje ineengedoken met je smartphone gaat zitten spelen verlaag je je zelfvertrouwen. Dat heeft effect zowel op je gesprekspartner die je bij de receptie komt ophalen, als voor je eigen onderbewuste dat ervan overtuigd is dat je maar een klein, ielig mensje bent zonder kwaliteiten.

Ik noemde het al eerder, maar ook het inbeelden hoe je rolmodel zou handelen in jouw situatie kun je je zelfvertrouwen verhogen. Je vertelt je brein dat het kan. Je laat een manier zien waarop het mogelijk is en geeft je angstsystemen minder stokken om jezelf mee te slaan. Laat je inspireren door je helden, zonder hen op een voetstuk te plaatsen.

Je zelfvertrouwen is een overtuiging. Daarmee geldt alles wat ik in eerdere blogs heb verteld over het veranderen van je overtuigingen ook voor het veranderen van je zelfbeeld en je zelfvertrouwen.

Wanneer je je zelfvertrouwen hebt opgebouwd kan je het gaan verdedigen. Daarover gaat mijn blog volgende week. De week daarop vertel ik je hoe je je zelfvertrouwen in kunt zetten.

Groeten,

Frank

Deze post (of een bewerking daarvan) is onderdeel van mijn boek ‘En nu echt!’. Klik hier voor meer info.